FacebookTwitterGoogle+Share

      सर्वव्दारेषु देहेअस्मिन्प्रकाश उपजायते । ज्ञानं यदा यदा विद्याव्दिवृध्दं सत्त्वमित्युत ।।११॥ लोभ: प्रवृत्तिरारम्भ: कर्मणामशम : स्पृहा । रजस्येतानि जायन्ते विवृध्दे भरतर्षभ ।।१२॥ अप्रकाशोअवृत्तिश्च  प्रमादो मोह एव च । तमस्येतानि जायन्ते विवृध्दे कुरुनन्दन ।।१३॥ यदा सत्त्वे प्रवृध्दे तु प्रलयं याति देह्भुत् । तदोत्तमविदां लोकानमलान्प्रति पद्यते ।।१४॥   रजसि प्रलयं …

छाहरीको खोजीमा उ निक्लिएको थियो गर्मीको भुङ्ग्रोबाट उ निक्लिएको थियो   थुप्रै कुण्ठा मनमा , थिए मनमा राको गुम्सिइ भित्र भित्रै उ निक्लिएको थियो   खुला आकाश भित्र, सितल छहारीको   खोजीमा सदा झैँ  उ निक्लिएको थियो   अन्तर मन भित्रका अन्तर व्दन्दलाइ समाधानकै लागि उ निक्लिएको थियो   तगाराहरु …

  तत्र सत्त्वं निर्मलत्वात्प्रकाशकमनामयम् । सुखसङ्गेन बाध्नाति ज्ञानसङ्गेन चानघ ।।६॥ रजो रागात्मकं विध्दितृष्णासङ्गसमुद्भवम् । तन्निबध्नाति कौन्तये कर्मसङ्गेन देहिनम् ।।७॥ तमस्त्वज्ञानजं विध्दि मोहनं सर्वदेहिनाम्  । प्रमादालस्यनिद्राभिस्तन्निबध्नाति भारत ।।८॥ सत्त्वं सुखे संजयति रज: कर्मणि भारत । ज्ञानमावृत्य तु तम: प्रमादे संजयत्युत ।।९॥ रजस्तमश्चाभिभूय सत्त्वं भवति भारत । रज: सत्त्वं तमश्चैव तम: सत्त्वं …

भगवानुवाच परं भूय: प्रवक्ष्यामि ज्ञानानां ज्ञानमुत्तमम् । यज्ज्ञात्वा मुनय: सर्वे परां सिध्दिमितो गता: ।।१॥ इदं  ज्ञानामुपाश्रितय मम साधर्म्यमागता: । सर्गेअपि नोपजायन्ते प्रलये न व्यथन्ति  च ।।२॥ मम योनिर्महद् ब्रह्म तस्मिन्गर्भं दधाम्यहम् । सम्भव: सर्व भुतानां तातो भवति भारत ।।३॥ सर्वयोनिषु कौन्तेय मुर्तय: सम्भवन्ति या: । तासां ब्रह्म महद्योनिरहं बिजप्रद : …

               डालस बसाइ सरेपछि, आफु बस्ने टोलमा नेपाली मित्रहरुको खोजी गरिरहेकै थिए । डालसमा धेरै संख्यामा नेपाली  भएको त सुनेकै थिए । तर हामीले लिएको बासस्थान भने नर्थ डालासको मिकिनीमा परेको रहेछ । डालासको अरबिन, फोर्थ ओर्थ, युलेस, प्लानोमा त मेरा परिचित मित्रहरु हुनुहुन्छ …

    अनादित्वान्निर्गुणत्वात्परमात्मायमव्यय : । शरिरस्ठअपि कौन्तेय न करोति न लिप्यते ।।३१॥   यथा सर्वगतं सौक्ष्म्यादाकाशं नोपलिप्यते । सर्वत्रावस्थितो देहे तथात्मा नोपलिप्यते ।।३२॥   यथा प्रकाशयत्येक: कृत्स्नं लोकमिमं रवि: । क्षेत्रं क्षेत्री तथा कृत्स्नं प्रकाशयति भारत ।।३३॥   क्षेत्रक्षेत्रज्ञयोरेवमन्तरं ज्ञानचाक्षुषा । भुतप्रकृतिमोक्षं च ये विदुर्यान्ति ते परम् ।।३४॥   भावार्थ: …

    यावत्सन्ज्यायते किन्चित्सत्त्वं स्थावरजङ्गमंम् । क्षेत्रक्षेत्रज्ञ संयोगात्तव्दिध्दी  भारतर्षभ ।।२६।\ समं सर्वेषु भुतेषु तिष्ठन्तं परमेश्वरम् । विनश्यत्स्वविनसयन्तं य: पश्यति स पश्यति ।।२७।। समं पश्यन्हि सर्वत्र सम्वास्थितमिश्वरम् । न हिनस्त्यात्मनात्मानं तातो याति परां गतिम् ।।२८॥ प्रक्रित्यैव च कर्माणि कृयमाणानी सर्वश: । य: पश्यति तथात्मान मकर्तारं स पश्यति ।।२९॥ यदा भुतपृथग्भावमेकस्थमनुपश्यति । …

बन्ने भए देश बनाउथे आफ्नै देश बसेर भाग्न पर्यो गुण्डाराज सिंडीकेटले कसेर   भए भरका दलालै  इमान छैन कसैको नेता जती फटाहा गुण्डा के हुन्छ बसेर   धेरै जसो कर्मचारी घुस्याहा मात्रै छन रक्षक नै भक्षक छन् के हुन्छ र बसेर   काम बन्दैन कुनै पनि घुस नदिई कन यिनको …

( गजल लेख्ने केहि आधारभूत ज्ञान हुन पर्दछ ।  गजल के हो र कसरि लेख्ने भन्ने सामाग्री  मेरो पेजमा कैद गरेको छु ।   यो  नेपाल गजलबाट साभार गरिएको हो । तपाइँ पनि सिक्ने कि ? ) ‘गजल’त्यो साहित्यिक विधा हो, जुन गायन कला सँग अती घनिष्ठ सम्बन्ध राख्दै लयवद्ध,सरल र प्रतिकात्मक रुपमा मतला,शेर,काफिया,रदिफ,मकता,तखल्लुस …

    पुरुष: प्रकृतिस्ठो हि भुङ्क्ते प्रकृतिजान्गुणान् । कारणं गुणसङ्गोअस्य सदसद्योनिजन्मसु   ।।२१ ।। उपद्रष्टानुमन्ता च भर्ता भोक्ता महेश्वर : । परमात्मेती चाप्युक्तो देहेअस्मिन्पुरुष : पर: ।।२२॥   य एवं वेत्ति पुरुषं प्रकृतिं च गुणै : सह । सर्वथा वर्तामानोअपि न स भूयोअभीजायते ।।२३॥ ध्यानेनात्मनि पश्यान्ति केचिदात्मनमात्मना । अन्य साङ्ख्येन योगेन …